Κορωνοϊός: Γιατί τα self test βγαίνουν αρνητικά ενώ έχουμε κολλήσει

Έχει αλλάξει είναι ο τρόπος με τον οποίο το σώμα μας ανταποκρίνεται στον κορωνοϊό

Τέσσερα και κάτι χρόνια μετά την πρώτη εμφάνιση του νέου κορωνοϊού και της Covid, πολλοί διαμαρτύρονται ότι τα self test δεν βγαίνουν θετικά, ακόμη και αν έχουν κολλήσει. Ή, τουλάχιστον, δεν βγαίνουν αμέσως θετικά, ακόμη κι όταν έχουν συμπτώματα, αλλά μέρες μετά τη μετάδοση.

Στην πραγματικότητα, τα Διαγνωστικά Τεστ Ταχείας Ανίχνευσης Αντιγόνων (self test) για τον κορονοϊό λειτουργούν το ίδιο καλά με το παρελθόν. Αυτό που έχει αλλάξει είναι ο τρόπος με τον οποίο το σώμα μας ανταποκρίνεται στον κορωνοϊό, με αποτέλεσμα πολλοί άνθρωποι να κάνουν τεστ πολύ νωρίς, λέει στο Bloomberg ο ανοσολόγος και επιδημιολόγος Michael Mina, επικεφαλής του επιστημονικού τμήματος στην εταιρεία eMed LLC, η οποία βοήθησε στην εφαρμογή του προγράμματος Home Test to Treat της αμερικανικής κυβέρνησης πριν από έναν χρόνο.

Το 2020, τα πρώτα συμπτώματα, η απώλεια όσφρησης και γεύσης, η κούραση και ο ξηρός βήχας, προανήγγειλαν την έναρξη της Covid-19 συνήθως μία εβδομάδα μετά την είσοδο του ιού στο σώμα.

Έκτοτε, όμως, οι πολλαπλοί εμβολιασμοί και οι φυσικές λοιμώξεις έχουν κάνει τους περισσότερους ανθρώπους «ανοσολογικά μορφωμένους», όπως λέει. Το όλο και μεγαλύτερο τείχος ανοσίας που χτίζουμε έχει κάνει το σώμα μας ικανό να αναγνωρίζει τον ιό SARS-CoV-2 γρηγορότερα και να κάνει καλύτερη δουλειά στην καταστολή του, παρά τις δεκάδες νέες παραλλαγές.

Αυτό σημαίνει ότι η ρινική συμφόρηση, ο πυρετός και άλλα πρώιμα σημάδια μπορεί να εμφανιστούν μέσα σε μία με δύο μέρες μετά τη μόλυνση κατά τη διάρκεια μιας «πρόδρομης φάσης» που εμφανίζεται πριν από την πλήρη ανάπτυξη των συμπτωμάτων της νόσου, σύμφωνα με τον Mina.

«Αυτό είναι απλώς το ανοσοποιητικό μας σύστημα που λέει «Γεια, έχω αρχίσει να αναγνωρίζω κάτι εδώ»», εξηγεί.

Δεν έχει αλλάξει ο χρόνος επώασης του ιού

Η ταχύτερη απόκριση του ανοσοποιητικού συστήματος έκανε ορισμένους επιστήμονες να πιστέψουν ότι η περίοδος επώασης του κοροωνοϊού μειώθηκε με την πάροδο του χρόνου. Όμως, η κινητική ανάπτυξης του ιού έχει αλλάξει ελάχιστα από το 2020, λέει ο ανοσολόγος. Χρειάζεται ακόμα ο ίδιος χρόνος για να μεταβεί ο ιός από, ας πούμε, 10 σωματίδια σε 10 εκατομμύρια σωματίδια».

Το 2020, οι υγειονομικές αρχές συνέστησαν να περιμένουμε τέσσερις ή πέντε ημέρες μετά την έκθεση στον ιό για να κάνουμε τεστ, όταν δηλαδή η ποσότητα του ιού στο ανώτερο αναπνευστικό πλησίαζε στο ανώτατο όριο και ήταν εύκολα ανιχνεύσιμη. Αλλά η εμφάνιση πρόδρομων συμπτωμάτων και η σχετική ευκολία των τεστ στο σπίτι σημαίνει ότι οι άνθρωποι κάνουν τεστ για Covid πολύ νωρίτερα πλέον.

«Πολλοί άνθρωποι προσπαθούν να κάνουν το τεστ 24 έως 48 ώρες μετά την έκθεση», λέει ο Mina, πρώην επίκουρος καθηγητής Επιδημιολογίας, Ανοσολογίας και Λοιμωδών Νόσων στη σχολή T.H. Chan School of Public Health του Χάρβαρντ στη Βοστώνη. «Και, όπως συνέβαινε και το 2020, ο ιός δεν έχει ακόμη φτάσει σε σε υψηλά επίπεδα στη μύτη. Χρειάζονται πραγματικά τέσσερις, πέντε, έξι ημέρες», προσθέτει.

Σύμφωνα με τον ίδιο, το «μορφωμένο» πλέον ανοσοποιητικό μας σύστημα μάς παρέχει ένα είδος ενσωματωμένου self test. Αντί να δείχνει τη θετικότητα με μία ροζ γραμμή σε μια δοκιμαστική ταινία, το σήμα έρχεται με συμφόρηση και πυρετό. Και, όπως λέει, μπορεί να χρειαστεί να περάσουν μία ή δύο ημέρες ακόμη για να πάρει κανείς την επιβεβαίωση από το self test, αφού το «ανοσολογικό τεστ» του ίδιου του οργανισμού μας έχει ήδη αρχίσει να δείχνει ότι υπάρχει κάτι.

Μελέτες των προτύπων μετάδοσης στα νοικοκυριά στις αρχές της πανδημίας έδειξαν ότι τα μολυσμένα άτομα ήταν πιο πιθανό να μεταδώσουν τον ιό τέσσερις έως έξι ημέρες μετά την έκθεση. Το «παράθυρο» αυτό δεν έχει αλλάξει σημαντικά από τότε, λέει ο Mina. Ένα άτομο που βγαίνει αρνητικό σε ένα γρήγορο τεστ δύο ημέρες μετά την έκθεση στον κορονοϊό παραμένει σε χαμηλό κίνδυνο μετάδοσης του.

«Θα μπορούσατε να μολύνετε τη σύζυγό σας ή κάποιον με τον οποίο είστε πολύ κοντά τη δεύτερη μέρα; Μάλλον», λέει. «Αλλά είναι πιθανό να είστε σούπερ μεταδοτικοί και να είστε αρνητικοί; Πιθανότατα όχι.»

Το θετικό τεστ, από την άλλη πλευρά, σηματοδοτεί την παρουσία πολλών ιών και τον κίνδυνο μόλυνσης άλλων.

Ακόμη και όταν κάποιος έχει ήπια συμπτώματα μετά από έκθεση στον κορωνοϊό και συνεχίζει να επιστρέφει αρνητικά γρήγορα τεστ για αρκετές ημέρες, δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχει γλιτώσει από τη μόλυνση ή ότι η τεχνική ή τα τεστ είναι ελαττωματικά, λέει ο Mina.

Αντίθετα, θα μπορούσε να σημαίνει ότι το «μορφωμένο» ανοσοποιητικό σύστημα του ατόμου έχει αποτρέψει επιτυχώς τον ιό να φτάσει σε επίπεδα ανιχνεύσιμα σε ένα γρήγορο τεστ αντιγόνου. Το όριο είναι περίπου 100.000 αντίγραφα ανά χιλιοστόλιτρο – ένα μικρό κλάσμα από το 1 δισεκατομμύριο έως 1 τρισεκατομμύριο αντίγραφα ανά χιλιοστόλιτρο που μπορούν να έχουν τα άτομα στο μολυσματικό τους μέγιστο, λέει.

Καθώς η ανοσία των ανθρώπων χτίζεται, περισσότεροι άνθρωποι πιθανότατα δεν θα επιστρέψουν θετικό γρήγορο τεστ, ακόμα κι αν κολλήσουν Covid και αισθανθούν αδιαθεσία.